Medicijn op het spoor voor verminderen acute schade
Den Haag, 2 november 2009. Neurowetenschappers van het AMC Amsterdam zijn op het spoor van een medicijn dat ambulancepersoneel direct na een ongeluk kan toedienen om acute schade aan de hersenen te verminderen. Neurogeneticus prof. Frank Baas presenteert de resultaten van het onderzoek tijdens het Hersenletsel Congres dat morgen plaatsvindt in 'De Reehorst' in Ede. De Hersenstichting financierde het onderzoek.
Baas: 'Wat je ziet bij hersenschade na ongelukken is dat het slachtoffer het eerste uur nog goed kan vertellen wat er is gebeurd, dus volop bij bewustzijn is. Daarna raakt iemand verward of valt hij weg. Dat is onder andere het gevolg van ons afweersysteem dat in actie komt. Bij een klap tegen het hoofd lopen dus niet alleen de hersenen fysieke schade op, maar ook het immuunsysteem. De eerste dagen na de klap is het immuunsysteem actiever dan anders en valt het de beschadigde zenuwen aan. De secundaire schade die hierdoor ontstaat is soms zelfs groter dan die door de klap zelf,' aldus Baas.
Niet het hele afweersysteem blijkt daaraan schuldig. Een grote boosdoener is het Membrane Attack Complex (MAC), een specifiek onderdeel van het systeem. Het MAC kan gaten slaan in beschadigde zenuwcellen waardoor deze afsterven. Soms, zoals bij zenuwbeschadiging, valt het MAC de eigen cellen aan waardoor extra schade ontstaat. Gelukkig is het MAC niet het enige deel van het immuunsysteem dat ons beschermt tegen infecties en kun je het zonder grote problemen missen. Baas: 'We hebben nu een bestaand medicijn gevonden - een C1 Esterase Remmer - dat het MAC afremt. Dat kan in de eerste uren en dagen na het ongeluk worden toegediend. Dat is ook het enige moment waarop het medicijn kán worden toegediend. Want na een paar dagen zijn de grootste verwondingen aan de hersenen geheeld. En als het afweersysteem te lang wordt lamgelegd kan dat weer andere klachten veroorzaken'. Baas waarschuwt wel dat het nog even kan duren voordat het medicijn voor dit doel gebruikt kan worden. De laatste fase van zijn onderzoek omvat namelijk nog de ultieme test: toegepast onderzoek bij mensen.
Per jaar lopen ruim 85.000 Nederlanders traumatisch hersenletsel op als gevolg van een val of harde klap op het hoofd. Vooral kinderen lopen risico: jaarlijks wordt bij 12.000 kinderen de diagnose gesteld. De herstelcapaciteit van kinderhersenen is maar beperkt, en ze zijn relatief kwetsbaar. Hersenletsel kan leiden tot leer-, concentratie- en gedragsproblemen. 'Een kinderhelmpje op de fiets is dan ook geen overbodige luxe,' meent Baas.
Het Hersenletsel Congres is een jaarlijks congres voor beroepskrachten die in hun werk te maken hebben met de behandeling of ondersteuning van mensen met hersenletsel. Het wordt georganiseerd door Hersenstichting Nederland en AXON Leertrajecten en omvat naast de plenaire presentaties een groot aantal workshops.
Het hele programma van het congres vindt u op www.hersenletselcongres.nl.
Terug