Home
Actueel
Blogs
Verloren regie

Verloren regie

Woensdag 3 september 2014. Geplaatst onder: HersenenBeroerteHersenletsel door Sarah Willems

Een hersenbloeding ontstaat door het barsten van een cerebrale ader: een bloedvat in je hoofd. Bloed stroomt het hersenweefsel in. Of het stroomt tussen de hersenvliezen en de schedel waardoor er hoge druk op het hersenweefsel komt te staan. Het bloed beschadigt de zenuwcellen, die daardoor niet meer goed signalen door kunnen geven. Ook kan de bloedtoevoer naar verderop gelegen hersengebieden verstoord raken, waardoor hier geen zuurstof meer bij komt. Dit alles met als gevolg dat hersenfuncties uitvallen. Langzaam, één voor één. Of ineens.


Geen één hersenbloeding is gelijk. Er zijn anatomische verschillen: de plek waar de bloeding begint en de grootte van de bloeding. Daarmee verschilt de snelheid waarmee bloed zich verspreid en de duur van de bloeding. Dit bepaalt welke hersenfuncties uitvallen en hoe ernstig de uitval is. Het bepaalt of iemand nog helder kan nadenken, nog kan spreken, verlamt raakt, en of iemand het bewustzijn zal verliezen. En dat is weer cruciaal voor of iemand in staat is hulp te halen. En voor wat iemand uiteindelijk aan de hersenbloeding over zal houden.


Waarnemen, bewegen, denken, communiceren, plannen, creëren, herinneren zijn allen vaardigheden die wij in ons dagelijks leven als vanzelfsprekend beschouwen. Een hersenbloeding kan het allemaal in de war schoppen. Maar de hersenen zijn sterk en kennen zogenaamde plasticiteit. Ze behouden gedurende je hele leven de mogelijkheid tot natuurlijk herstel en ontwikkeling. Na schade zullen de hersenen zichzelf tot op zekere hoogte weer gaan heropbouwen. Vervolgens kun je met oefening en activiteit een hoop vaardigheden terugwinnen.


Ik probeer me met mijn beste voorstellingsvermogen in te beelden hoe het daadwerkelijk is om te ontwaken van een hersenbloeding, en verloren te zijn. Vaardigheden verloren te zijn. En daarmee een deel van je identiteit verloren te zijn. Leuk en aardig dat de hersenen plastisch zijn, maar waar begin je dan in hemelsnaam met die nieuwe ontwikkeling? En hoe houd je het vol?

 

Om hier meer over te weten te komen deed ik een interview met twee GZ-psychologen van revalidatiecentrum Adelante te Hoensbroek. Ik vroeg hen wat behandelaars doen als iemand, niet lang na zo'n ingrijpende gebeurtenis, binnen komt in het revalidatiecentrum. Het antwoord sprak mij aan: 'Allereerst zo goed mogelijk inschatten wat nodig is voor iemand om weer zelf de regie in handen te krijgen'. Om het gevoel van controle over eigen handelen en gedrag, dat zo abrupt is weggeslagen, weer een beetje terug te krijgen. Om erachter te komen wat je wél nog kan en hoe je dit kunt inzetten om verder te revalideren. Een heel team van fysiotherapeut, ergotherapeut, logopedist, maatschappelijk werker, psycholoog en cognitief trainer is betrokken bij het bieden van steun waar het moet, en zelfstandig laten doen waar het kan.


In hoeverre iemand kan revalideren blijft volgens de psychologen altijd de vraag. En dit is uiteraard ook weer bij geen enkel individu gelijk. Soms blijven er na heel hard werken toch die taalproductie problemen over. Soms lijkt iemand weer normaal te functioneren voor de buitenwereld, maar voelt hij of zij zelf dat er iets veranderd is. Ze vertellen dat bij bijna iedere revalidant wel zogenaamde restbeperkingen overblijven. Restbeperkingen. Dat is dus eigenlijk de klinische term voor het blijvende verlies. Een stukje blijvend verloren zijn. En met de overgebleven plasticiteit proberen de draad weer op te pakken.

 

Sarah Willems is afgestudeerd in de neuropsychologie. Ze maakt samen met theatermakers Nina Willems en Marijke de Kerf de voorstelling INSLAG, waarin zij onderzoeken wat er gebeurt in het brein wanneer iemand een hersenbloeding doormaakt, en vooral wat dit kan doen met je waarneming, begrip van de wereld om je heen en je identiteit. Ze laten zich hierbij inspireren door het boek Een onverwacht inzicht van Jill Bolte Taylor en door gesprekken die zij voeren met (ervarings)deskundigen. 

 

Klik hier voor meer informatie over de voorstelling 


Meer artikelen in HersenenBeroerteHersenletsel

Reageer op dit artikel