Vormen

Er zijn verschillende vormen van migraine bekend. Een ‘gewone’ vorm van migraine bestaat uit aanvallen van zware hoofdpijn en wordt (bij sommige mensen) vooraf gegaan door een aura. Veel vrouwelijke patiënten met migraine hebben rondom de menstruatie een aanval; als de aanval uitsluitend met de menstruatiecyclus samenvalt, wordt dit ook wel menstruele (hormonale) migraine genoemd. De ernst, duur en frequentie van migraineaanvallen verschilt sterk per patiënt.

Symptomen

Het belangrijkste kenmerk van migraine is dat het in aanvallen voorkomt, die (onbehandeld) enkele dagen kunnen duren. De kenmerken van een aanval zijn in vier fasen te verdelen:

  • 1. Waarschuwingsfase

    Sommige migrainepatiënten worden kort tevoren gewaarschuwd voor een migraineaanval. Waarschuwingstekenen kunnen zijn:

    • Stemmingsveranderingen
    • Overgevoeligheid voor prikkels (lawaai, licht, geuren)
    • Verstoorde slaap of geeuwen
    • Vals) hongergevoel/trek in bepaalde voedingsmiddelen
  • 2. Aurafase

    Deze fase, die 5 tot 60 min duurt, komt niet bij iedereen met migraine voor. Auraverschijnselen komen meestal langzaam op gang en gaan altijd volledig over. Kenmerken van de aurafase zijn:

    • Zien van lichtflitsen, vlekken of sterretjes
    • Gezichtsvelduitval
    • Tintelingen of doof gevoel van een arm/been/gezicht
  • 3. Hoofdpijnfase

    Deze fase kenmerkt zich door heftige, meestal kloppende, hoofdpijn, die veel patiënten aan hun bed kluistert. Bijverschijnselen van de hoofdpijn zijn (ernstige) misselijkheid en/of braken en/of overgevoeligheid voor licht en geluid. De hoofdpijnfase duurt (onbehandeld) ongeveer 4 tot 72 uur.

  • 4. Herstelfase

    Na een onbehandelde migraineaanval kan een patiënt zich nog enige dagen vermoeid, licht geprikkeld, ‘leeg’, en minder geconcentreerd voelen.

Sommige migrainepatiënten worden kort tevoren gewaarschuwd voor een migraineaanval. Waarschuwingstekenen kunnen zijn:

  • Stemmingsveranderingen
  • Overgevoeligheid voor prikkels (lawaai, licht, geuren)
  • Verstoorde slaap of geeuwen
  • Vals) hongergevoel/trek in bepaalde voedingsmiddelen

Deze fase, die 5 tot 60 min duurt, komt niet bij iedereen met migraine voor. Auraverschijnselen komen meestal langzaam op gang en gaan altijd volledig over. Kenmerken van de aurafase zijn:

  • Zien van lichtflitsen, vlekken of sterretjes
  • Gezichtsvelduitval
  • Tintelingen of doof gevoel van een arm/been/gezicht

Deze fase kenmerkt zich door heftige, meestal kloppende, hoofdpijn, die veel patiënten aan hun bed kluistert. Bijverschijnselen van de hoofdpijn zijn (ernstige) misselijkheid en/of braken en/of overgevoeligheid voor licht en geluid. De hoofdpijnfase duurt (onbehandeld) ongeveer 4 tot 72 uur.

Na een onbehandelde migraineaanval kan een patiënt zich nog enige dagen vermoeid, licht geprikkeld, ‘leeg’, en minder geconcentreerd voelen.

Oorzaak

Migrainepatiënten hebben een verhoogde gevoeligheid voor prikkels die een aanval van migraine kunnen uitlokken. Deze ‘prikkeldrempel’ is deels erfelijk bepaald; in sommige families komt migraine meer voor dan in andere. De auraverschijnselen ontstaan door een golf van verhoogde hersenactiviteit. Vervolgens dooft de hersenactiviteit gedurende 30 tot 60 minuten bijna volledig uit. Deze verspreidende golfbeweging van hersenactiviteit wordt ook wel een cortical spreading depression (CSD) genoemd. Dit kan leiden tot verschillende uitvalsverschijnselen kenmerkend voor de aurafase.

De CSD leidt waarschijnlijk ook tot een verhoogde activering van een centraal hoofdpijncentrum in de hersenen (het trigemino-vasculaire systeem). Via een ontstekingsmechanisme laten verschillende chemische boodschappers in de hersenen (neuropeptides) de hoofdpijn toenemen.

Uitlokkers

Een migraineaanval kan worden ‘uitgelokt’ door verschillende factoren. Door als migrainepatiënt deze uitlokkers te leren (h)erkennen, kan een aanval beter worden voorkomen.
Veel mensen denken dat bepaalde voeding, zoals chocolade en kaas, uitlokkers zijn van een migraineaanval. Dit is waarschijnlijk niet waar. Mensen krijgen vermoedelijk trek in dit eten voorafgaande aan de aanval, maar de aanval wordt níet veroorzaakt door het eten van dit voedsel.

Folder | Leven met migraine

Migraine is een hersenaandoening waarbij hoofdpijnaanvallen gepaard kunnen gaan met misselijkheid, overgevoeligheid voor licht of geluid, of uitvalsverschijnselen (een zogenoemde ‘aura’). Je leest in deze folder meer informatie over de verschillende vormen, symptomen en behandeling…

Behandeling

Tegenwoordig is migraine over het algemeen goed te behandelen door de huisarts. Hulp zoeken bij (een vermoeden van) migraine is daarom aan te raden. Geneesmiddelen uit de groep van triptanen worden vaak voorgeschreven voor gebruik bij het begin van een aanval om die af te kappen. Welke triptaan het beste werkt is voor iedere patiënt verschillend.

Gevolgen

Bij ongeveer een derde van de mensen met migraine leidt een aanval tot ernstige beperkingen in het functioneren. Het terugkerende karakter, de invloed op het dagelijks leven van patiënten én het stigma van ‘een hoofdpijntje’ bemoeilijken vaak de relatie met bijvoorbeeld een werkgever. Daarom is het van belang, in de eerste plaats deskundige hulp te zoeken en een diagnose te laten stellen. De werkgever en omgeving goed informeren helpt de omgang met de aandoening voor zowel de patiënt als de omgeving.

Cijfers

266.400

mensen met migraine waren er in 2016 volgens het RIVM bekend bij de huisarts. Het komt vaker voor bij vrouwen dan bij mannen.

Heb je vragen over (de gevolgen van) een hersenaandoening of over behandelingen? Onze medewerkers van de infolijn helpen je graag. Neem gerust contact op via mail of telefoon.