Wat gebeurt er in je hersenen?

Bij een harde klap tegen je hoofd bewegen je hersenen in je schedel. Hierdoor kunnen hersencellen en verbindingen tussen de cellen beschadigen. Dat kan even klachten geven zoals hoofdpijn, duizelig zijn of problemen met concentreren.  

Ook zachte klappen, die niet meteen klachten geven, kunnen na een tijd schade veroorzaken. Wanneer dit regelmatig gebeurt, spreken onderzoekers van herhaald hoofdcontact.  

Door deze herhaalde kleine beschadigingen kunnen ontstekingen ontstaan. Dit vergroot de kans op blijvende hersenaandoeningen, zoals dementie of chronische traumatische encefalopathie (CTE).  

Bij CTE zijn de hersenen op meerdere plekken beschadigd. De schade bouwt zich langzaam op en wordt pas jaren later merkbaar.  

CTE kan zorgen voor problemen met concentratie en geheugen, stemmingswisselingen, ongeremd gedrag en uiteindelijk dementie.  

Wat zijn de gevolgen voor de hersenen?

Op de korte termijn kunnen klappen op je hoofd lichamelijke klachten geven zoals vermoeidheid, hoofdpijn, duizeligheid, misselijkheid of overgevoeligheid voor licht en geluid. Ook problemen met concentratie, geheugen en stemming komen voor. 

Deze klachten kunnen direct na een klap ontstaan, maar ook pas dagen, weken of zelfs maanden later zichtbaar worden.  

Bij een deel van de sporters houden klachten lange tijd aan. In sommige gevallen kan langdurige of herhaalde schade op de lange termijn bijdragen aan chronische hersenaandoeningen, zoals dementie of CTE. 

Wie is extra kwetsbaar?

Kinderen en jongeren zijn extra kwetsbaar. Hun hersenen zijn nog volop in ontwikkeling, waardoor herhaald hoofdcontact meer schade kan veroorzaken. De Nederlandse Sportraad wil daarom duidelijke richtlijnen en meer bescherming van jonge sporters. Ze adviseren onder andere:  

  • Verbod op koppen en klappen tegen het hoofd voor kinderen tot 12 jaar in voetbal, rugby en vechtsporten. 
  • Klappen op het hoofd tot 18 jaar zoveel mogelijk voorkomen.  
  • Verplicht dragen van een helm bij wielrennen, paardensport, skiën, snowboarden en schaatsen. 

Lees het volledige advies van de Nederlandse Sportraad hier. 

Wat kan je zelf doen?  

Sporten is gezond en belangrijk. Daarom is het belangrijk om dit te blijven doen, maar wel op een slimme en veilige manier. Zo bescherm je je hersenen tijdens het sporten:  

  • Probeer klappen op het hoofd te voorkomen.  
  • Draag een helm bij sporten met een risico op vallen, zoals wielrennen, skiën, snowboarden, paardrijden of schaatsen.  
  • Neem klachten serieus. Stop bij duizeligheid, misselijkheid of verwardheid direct met sporten en neem contact op met een arts.  
  • Neem de tijd voor herstel. Neem bij een hersenschudding voldoende tijd om te herstellen en begin pas weer met sporten als alle klachten verdwenen zijn.  

De Hersenstichting heeft bij het opstellen van deze tekst dankbaar gebruik gemaakt van adviezen van:  

  • Dr. Jort Vijverberg, neuroloog en directeur van het Alzheimercentrum

Laatste update: augustus 2026