Wat gebeurt er in je hersenen?
Onderzoek bij dieren laat zien dat microplastics zich kunnen ophopen in het brein. Bij deze dieren zagen onderzoekers ontstekingen en problemen met leren en geheugen.
Ook zijn er onderzoeken waarbij er microplastics gevonden werden in de hersenen van overleden personen. Wetenschappers zijn het hier alleen nog niet allemaal over eens. Sommige onderzoekers geven aan dat de manier waarop microplastics zijn gemeten mogelijk niet betrouwbaar genoeg is. Daarom is meer onderzoek nodig.
Wat zijn de gevolgen voor de hersenen?
De gevolgen van microplastics in onze hersenen zijn nog niet goed bekend. Het is nog niet duidelijk:
- hoeveel microplastics mensen gemiddeld in hun lichaam hebben
- of microplastics daadwerkelijk schade kunnen veroorzaken
- of verschillen tussen mensen groot zijn
Het is mogelijk dat microplastics bijdragen aan problemen in de hersenen, maar het kan ook andersom zijn. Bijvoorbeeld dat door dementie de microplastics makkelijker ophopen in de hersenen. Kortom: er is nog geen bewijs dat microplastics hersenziekten veroorzaken. Meer onderzoek is nodig om te begrijpen wat microplastics doen in het lichaam en of ze schadelijk zijn.
Wat kan je zelf doen?
Er is nog niet duidelijk wat microplastics precies doen in het lichaam. Voor de zekerheid adviseren wetenschappers daarom om voorzichtig te zijn en geen plastic te gebruiken als het niet nodig is. Niet alleen voor je gezondheid, maar ook voor het milieu. Hieronder een paar tips om minder plastic te gebruiken:
- Gebruik minder wegwerpplastic voor het bewaren van eten en drinken (plastic flesjes, zakjes, bakjes). Gebruik liever herbruikbare flessen en bakjes van glas of metaal.
- Kies voor producten met minder verpakking. Koop producten met zo min mogelijk (wegwerp)plastic. Denk aan navulverpakkingen, shampoobars en een herbruikbare boodschappentas.
- Kies voor verzorgingsproducten zonder toegevoegde microplastics. Hierbij kan je letten op verschillende keurmerken, zoals het Europees Ecolabel, Cosmos Organic, NaTrue, Demeter en Zero Plastics Inside. Met de app Beat the Microbead check je snel welke producten plasticvrij zijn.
- Recycle plastic zoveel mogelijk. Breng statiegeldflessen terug naar de winkel en scheid je afval.
- Gooi plastic nooit op straat of in de natuur. Ook geen kleine dingen zoals een snoeppapiertje.
De Hersenstichting heeft bij het opstellen van deze tekst dankbaar gebruik gemaakt van adviezen van:
- Dr. Emma Kasteel, universitair docent bij Institute for Risk Assessment Sciences (IRAS) aan de Universiteit Utrecht
- Frank Pierik, programmamanager Gezonde leefomgeving, ZonMw
- Ilona van den Brink, communicatieadviseur ZonMw
Laatste update: augustus 2026