HersenCoach

Thema: Mentale uitdaging

Mentale uitdaging

Vorige week ging je aan de slag met het thema ‘slaap’. Wie goed slaapt, heeft overdag genoeg energie om (nieuwe) dingen te ondernemen. En dat is heel belangrijk voor je hersenen. Als je je hersenen regelmatig uitdaagt, worden er namelijk nieuwe verbindingen tussen hersencellen aangemaakt. Dit zorgt er uiteindelijk voor dat klachten die horen bij veroudering worden uitgesteld. 

Deze week ga je daarom aan de slag met mentale uitdaging. Dr. Sietske Sikkes, hersenexpert op het gebied van neuropsychologie en cognitie, geeft praktische tips om jezelf uit te blijven dagen.

Dit is wat je deze week leert:

  • Cognitieve reserve en neuroplasticiteit. Wat was dat ook alweer?
  • Waarom is het belangrijk om je hersenen uit te dagen?
  • Zo daag je je hersenen uit (ook als je weinig tijd hebt).
Please accept statistics, marketing cookies to watch this video.

Kijk je liever de prikkelarme video zonder muziek? Deze vind je hier op YouTube.

Aan de slag

5 minuten

Jezelf uitdagen hoeft niet groots en meeslepend! En je kunt direct beginnen. Los jij deze breinbrekers binnen de tijd op?

Aan de slag

5 minuten

Challenge: doe deze week 1 puzzeltje per dag en stimuleer direct nieuwe verbindingen in je hersenen!

Achtergrond

2 minuten

Wat zorgt ervoor dat jij langer op hetzelfde niveau kunt presteren? Lees alles over je ‘cognitieve reserve’.

Puzzelboek: Het geheim van je brein

Het fit houden van je hersenen is, net als je lichamelijke conditie: je moet er regelmatig iets voor doen om fit te worden en te blijven. Mentale inspanningen hebben invloed op de gezondheid van je hersenen. Puzzelen is een goede uitdaging voor je hersenen, die je dagelijks kunt doen. Wil je direct aan de slag met het uitdagen van je hersenen? Bestel ons puzzelboek en speel de hersenspelletjes hieronder.

Ben je een echte puzzelaar? Zorg dan ook voor genoeg afwisseling en blijf jezelf uitdagen. Ga eens voor een cryptogram in plaats van een sudoku, speel een potje scrabble, rummikub, of maak een ouderwetse legpuzzel. 

Cover van het "Geheim van je Brein" puzzelboek in samenwerking met Denksport

Jezelf uitdagen kan op meerdere niveaus en op verschillende manieren. Het belangrijkste is dat het vooral voor jou uitdagend moet zijn. Op je eigen niveau. Zo draag je bij aan je cognitieve reserve.

Dr. Sietske Sikkes
Neuropsycholoog en epidemioloog

Direct aan de slag? Speel hersenspelletjes

Jezelf uitdagen hoeft niet groots en meeslepend! Maak het jezelf niet te lastig. Begin klein! Puzzels en breinbrekers hoeven je niet veel tijd te kosten. Het is net even anders dan je dagelijkse bezigheden en het zorgt dat je hersenen mentaal actief blijven. Om je vandaag meteen uit te dagen: speel de hersenspelletjes en stimuleer direct nieuwe verbindingen!

Uitdaging en je hersenen

Je hersenen bestaan uit miljarden zenuwcellen die verbindingen met elkaar maken. Ze zijn steeds in verandering: er worden de hele tijd nieuwe verbindingen tussen hersencellen gemaakt en versterkt. Dit heet neuroplasticiteit. Hierdoor blijf je je steeds aanpassen aan je omgeving en blijf je nieuwe dingen leren. 

Je brein is je hele leven lang neuroplastisch. Jonge hersenen zijn heel soepel en veranderen gemakkelijk. Daardoor leren kinderen zo snel. Maar ook in volwassen hersenen worden nog altijd nieuwe verbindingen gemaakt. Zelfs als je 100 bent, kunnen er nog nieuwe verbindingen worden gemaakt. Je moet daar alleen wel wat voor doen. Mentale uitdaging prikkelt je brein: het stimuleert de aanmaak van nieuwe verbindingen in je hersenen. En dat is belangrijk, want zo blijven je hersenen soepel. Als je jezelf regelmatig uitdaagt, werk je dus aan gezonde hersenen. Hoe meer uitdaging, hoe beter voor je brein.

Waarom is mentale uitdaging goed voor je hersenen? 
Mentale uitdaging zorgt voor nieuwe verbindingen in je hersenen. Daarmee zorg je voor meer cognitieve reserve. Door de opbouw van cognitieve reserve, kunnen je hersenen compenseren voor schade. Op deze manier kun je langer op hetzelfde niveau presteren. Het kan niet voorkómen dat je hersenen verouderen. Maar het kan wel de klachten die bij veroudering horen, zoals problemen met onthouden of trager denken, uitstellen.

Hoeveel cognitieve reserve je hebt, verschilt per persoon: de één heeft meer cognitieve reserve dan de ander. Maar je kunt je cognitieve reserve groter maken. Dat doe je door mentaal actief te blijven en je hersenen regelmatig uit te dagen. 

Wat voor mentale uitdaging heb je nodig? 
Jezelf uitdagen kan op verschillende manieren. Het belangrijkste is dat je nieuwsgierig blijft: doorbreek af en toe het automatisme en doe dingen die helemaal nieuw voor je zijn. Maak eens een andere puzzel dan je gewend bent, probeer een nieuwe hobby of leer een instrument spelen in plaats van een avondje tv. Door eens iets anders te doen dan anders zorg je dat je hersenen nieuwe verbindingen aanmaken. En wordt de nieuwe activiteit weer een automatisme? Doorbreek ‘m dan opnieuw. Blijf op zoek naar uitdagingen en zorg voor afwisseling. Vind je iets moeilijk? Heel goed! Je daagt je hersenen dan maximaal uit en werkt zo aan gezonde hersenen.

Tips voor meer mentale uitdaging

Het is dus belangrijk dat je je hersenen écht uitdaagt. Daar heb je niet eens een lastige puzzel voor nodig. Je kan ook eens een nieuw recept uitproberen of een nieuwe route naar de supermarkt nemen. Als je je gewoontes maar blijft doorbreken. Dat kan op verschillende manieren, van een kleine verandering tot een grote, nieuwe uitdaging.

  • Wil je klein beginnen met mentale uitdaging?

    • Loop dan eens een ander ommetje dan je gewend bent. Ga op ontdekking in je eigen wijk. Of neem een andere route naar je werk. Je hersenen extra prikkelen? Vraag dan een vriend(in) om met je mee te gaan.
    • Of poets je tanden eens met de andere hand dan je gewend bent. Klinkt simpel, maar is stiekem best een uitdaging.
  • Mag het voor jou wel wat uitdagender? 

    • Neem een abonnement op de krant. Of als je die al hebt, verander van krant. Zo lees je wat er speelt in de wereld, verander je misschien je mening over belangrijke zaken en blijf je goed op de hoogte van het nieuws. Dat is elke dag anders.
    • Bij Oud Geleerd Jong Gedaan kun je colleges volgen over allerlei onderwerpen, van kunstgeschiedenis tot rechten. Ook de Universiteit van Nederland biedt leuke colleges aan van bekende wetenschappers.
    •  Schrijf je in bij Klup. Via deze app kun je deelnemen aan allerlei (nieuwe) activiteiten, zoals zeilen, naar de bioscoop of het museum. Je ontmoet zo ook nog eens nieuwe mensen.
  • muziek luisteren is goed voor je hersenen

    Ga je voor een echte uitdaging? 

    • Volg dan een cursus bij jou in de buurt. Dit kan van alles zijn. Altijd al mooie foto’s willen maken? Schrijf je dan in voor een fotografiecursus. Of ga eindelijk die schildercursus doen. Je kunt ook eens een nieuwe sport proberen, zoals padel of suppen.
    • Hou je van reizen? Leer een nieuwe taal, zoals Italiaans of Spaans, zodat je bij je volgende vakantie de taal spreekt. Je hersenen nog meer uitdagen? Ga voor een echt vreemde taal zoals Chinees. Er bestaan allerlei apps waarmee je de taal zelf kunt leren, zoals Duolingo.
    • Leer een instrument spelen, zoals gitaar, ukelele of piano. Je kunt op les, of je kunt het jezelf aanleren. Op internet vind je allerlei instructies en filmpjes.

Wil je klein beginnen met mentale uitdaging?

  • Loop dan eens een ander ommetje dan je gewend bent. Ga op ontdekking in je eigen wijk. Of neem een andere route naar je werk. Je hersenen extra prikkelen? Vraag dan een vriend(in) om met je mee te gaan.
  • Of poets je tanden eens met de andere hand dan je gewend bent. Klinkt simpel, maar is stiekem best een uitdaging.

Mag het voor jou wel wat uitdagender? 

  • Neem een abonnement op de krant. Of als je die al hebt, verander van krant. Zo lees je wat er speelt in de wereld, verander je misschien je mening over belangrijke zaken en blijf je goed op de hoogte van het nieuws. Dat is elke dag anders.
  • Bij Oud Geleerd Jong Gedaan kun je colleges volgen over allerlei onderwerpen, van kunstgeschiedenis tot rechten. Ook de Universiteit van Nederland biedt leuke colleges aan van bekende wetenschappers.
  •  Schrijf je in bij Klup. Via deze app kun je deelnemen aan allerlei (nieuwe) activiteiten, zoals zeilen, naar de bioscoop of het museum. Je ontmoet zo ook nog eens nieuwe mensen.

Ga je voor een echte uitdaging? 

  • Volg dan een cursus bij jou in de buurt. Dit kan van alles zijn. Altijd al mooie foto’s willen maken? Schrijf je dan in voor een fotografiecursus. Of ga eindelijk die schildercursus doen. Je kunt ook eens een nieuwe sport proberen, zoals padel of suppen.
  • Hou je van reizen? Leer een nieuwe taal, zoals Italiaans of Spaans, zodat je bij je volgende vakantie de taal spreekt. Je hersenen nog meer uitdagen? Ga voor een echt vreemde taal zoals Chinees. Er bestaan allerlei apps waarmee je de taal zelf kunt leren, zoals Duolingo.
  • Leer een instrument spelen, zoals gitaar, ukelele of piano. Je kunt op les, of je kunt het jezelf aanleren. Op internet vind je allerlei instructies en filmpjes.

Meer weten? Lees door!

Wil je meer weten over mentale uitdaging? Bekijk onze tips om je hersenen uit te dagen.

Wil je de vorige thema’s nog een keer teruglezen?

Thema’s die er nog aan komen.

  • Beweging