Delen

Foetaal alcoholsyndroom

Als een zwangere vrouw drinkt riskeert ze hersenbeschadigingen bij haar ongeboren baby. Slechts enkele glazen kunnen al een negatief effect hebben op de foetus. Bij grotere hoeveelheden alcohol is er kans op grotere schade. Foetaal Alcohol Syndroom, of FAS, is een hersenaandoening veroorzaakt door alcohol tijdens de zwangerschap. FAS valt onder de groep van Foetaal Alcohol Spectrum Disorders (FASD).

Oorzaak

Alle alcohol gedronken tijdens een zwangerschap kan hersenbeschadigingen veroorzaken bij de baby. Als een zwangere vrouw drinkt, drinkt de baby ook. De alcohol komt in de bloedsomloop van de moeder en wordt via de placenta doorgegeven aan de bloedsomloop van de baby. De moeder kan alcohol afbreken door enzymen in de lever, maar de baby kan de alcohol niet afbreken. Doordat de hersenen en het centrale zenuwstelsel volop in ontwikkeling zijn, zijn ze extra gevoelig voor de giftige effecten van alcohol. 

 

Eén avond drinken kan al genoeg zijn om lichamelijke en neurologische beschadigingen bij de ongeboren baby te veroorzaken. Het is niet bekend hoeveel alcoholgebruik FAS veroorzaakt, maar meestal zijn de moeders dan zware drinkers. 

 

Omdat het effect van een enkel glas alcohol moeilijk te voorspellen is, heeft de Gezondheidsraad in 2005 het volgende standpunt ingenomen: ‘Er kunnen al bij matig alcohol gebruik negatieve effecten optreden. Vrouwen doen er dan ook goed aan af te zien van alcohol tot ze stoppen met borstvoeding'.

Symptomen

In vergelijking met een gezonde baby zijn de hersenen van een baby met FAS kleiner en hebben ze minder groeven. De hoofdomtrek van deze baby's is hierdoor kleiner. Ook het geboortegewicht is vaak lager.

Kinderen met FAS of FASD hebben vaak leerproblemen. Voorbeelden zijn slecht verwerken van informatie, moeite met rekenen, slechte beoordeling van situaties en weinig emotionele controle. Ook spraakproblemen komen voor. De sociale en emotionele ontwikkeling blijven achter, wat kan leiden tot gedragsproblemen.

 

Lichamelijke verschijnselen van FAS zijn onder andere: kleine oogspleetjes, afgeplat philtrum (neusgootje tussen neus en lippen), dunne bovenlip.

Met dank aan de FASstichting voor deze afbeelding.

Diagnose

Op basis van kenmerken op drie gebieden kan de diagnose FAS gesteld worden:

  • Vertraagde groei: o.a. lager geboortegewicht, kleine hoofdomtrek.
  • Gezichtsafwijkingen: o.a. afgeplat gezicht, lage oren, kleine kin.
  • Neurologische afwijkingen: bijvoorbeeld slechte spiercoördinatie, hyperactiviteit of autistisch gedrag.

 

Als niet alle kenmerken worden gevonden, spreekt men van kinderen met foetale alcoholeffecten (FAE), Alcohol Related Neurodevelopmental Disorder (ARND), partieel FAS (pFAS) of gebruikt men nog andere termen. Al deze termen vallen onder de parapluterm Foetaal Alcohol Spectrum Disorders (FASD).

Gevolgen

Foetaal alcoholsyndroom kan grote gevolgen hebben voor het kind. Het overgrote deel kan niet zonder begeleiding wonen.

Bij kinderen met FAS komen de volgende problemen veel voor:

  • Psychische klachten
  • Schoolverlating
  • Aanvaringen met justitie, gevangenisstraf
  • Psychiatrische opname
  • Seksuele afwijkingen
  • Alcohol- en drugsproblemen

Cijfers

Het is niet bekend hoeveel kinderen met FAS geboren worden. Omdat de symptomen variabel zijn, is de ziekte waarschijnlijk ondergediagnosticeerd. Op basis van een aantal studies schat men dat er per duizend geboortes één tot drie kinderen met FAS ter wereld komen.
 

Aanmelden nieuwsbrief

Schrijf u in voor onze digitale nieuwsbrief en blijf op de hoogte van ons laatste nieuws.

Aanmelden Stel uw vraag online
Dit is contactinfo