Delen

Hersenkneuzing

Een hersenkneuzing is een zwaardere vorm van een hersenschudding. Door een klap op het hoofd is er dermate veel schade ontstaan, dat het functioneren van de hersenen is aangedaan. Een hersenkneuzing kan milde tot zeer ernstige gevolgen hebben.

De oorzaak van een hersenkneuzing

De hersenen worden omgeven door vocht. Ze zitten dus los van de schedel. Als het hoofd een klap krijgt, dan schudden de hersenen. Is die klap hard genoeg, dan komt het hersenweefsel tegen de binnenkant van de schedel aan. Soms ontstaat hierdoor schade aan de buitenkant van de hersenen, maar ook de bloedvaten die de hersenen van zuurstof voorzien kunnen beschadigd raken. Er kunnen zelfs bloedingen optreden. In dat geval is er een hersenletsel. Om precies te zijn: traumatisch hersenletsel. Want het letsel is het gevolg van een ongeval, ofwel trauma.

Hoe herken je een hersenkneuzing

Bij een hersenkneuzing is iemand na een klap voor een korte of langere periode bewusteloos. Hierna komt een periode van verwardheid en onrust. Dat heeft te maken met het verstoorde geheugen: posttraumatische amnesie (PTA). Een ander symptoom kan uitval in een arm of been zijn. De plek waar de schade zich in de hersenen bevindt, is hiervoor bepalend.

 

Bij ernstig hersenletsel kan het bewustzijn langdurig verstoord zijn. Wanneer iemand de ogen niet opent, geen opdrachten uitvoert en alleen geluiden maakt, heet dit coma. Nadat de patiënt bij bewustzijn komt, dan begint het herstel. In de loop van weken tot maanden wordt de omvang van het (blijvende) hersenletsel pas echt zichtbaar.

Gevolgen van een hersenkneuzing

Lichamelijke gevolgen van een hersenkneuzing zijn meestal zichtbaar. Denk aan een gehele of gedeeltelijke verlamming. De onzichtbare effecten zijn lastiger vast te stellen, maar patiënten ervaren deze over het algemeen als het meest ingrijpend. Begrijpelijk: iemands cognitieve functies, gedrag of persoonlijkheid kunnen na een hersenkneuzing voorgoed anders zijn. Dat is ook bijzonder moeilijk voor de naaste omgeving. Daarom is kennis van, en begrip voor de precieze veranderingen zo belangrijk. Op die manier wordt vermeden dat relaties met familie, vrienden en collega’s onder druk komen te staan.

 

Cognitieve gevolgen

  • Aandachts- en concentratiestoornissen
  • Overgevoeligheid voor prikkels
  • Geheugenstoornissen
  • Stoornissen in planning en uitvoering (initiatiefloosheid)
  • Constante vermoeidheid (door overprikkeling)

 

Gevolgen voor het gedrag

  • Weinig ziekte-inzicht
  • Gebrek aan inlevingsvermogen
  • Ontremd gedrag

 

Emotionele gevolgen (lange termijn)

  • Stemmingsstoornissen (depressie)
  • Angststoornissen

 

Sociale gevolgen (lange termijn)

  • Verlies van zelfredzaamheid
  • Eenzaamheid, sociale isolatie
  • Afname werk- en sociale participatie

Diagnose van een hersenkneuzing

De ernst van een hersenkneuzing wordt bepaald aan de hand van de lengte van het geheugenverlies, de duur van het bewustzijnsverlies en de Glasgow Coma Scale (GCS). Aan de hand van de reactie van de ogen, en de motorische en verbale reactie wordt een score bepaald. Hoe lager deze score, hoe ernstiger het letsel.

Behandeling van een hersenkneuzing

Direct na de klap tegen het hoofd zijn artsen vooral bezig om te zorgen dat de patiënt het ongeluk overleeft, en het voorkomen van (meer) permanente hersenschade. Is de toestand van de patiënt stabiel, dan kan worden gekeken naar de omvang van eventuele hersenschade. Dat gebeurt met neurologisch onderzoek en hersenscans.

 

Herstel en revalidatie
Als een patiënt geen acute ingrepen meer nodig heeft, dan begint hij of zij aan de fase van herstel. Soms kan dit – met of zonder hulp – thuis en soms moet dit in een revalidatiecentrum of ziekenhuis. Allereerst is de revalidatie bedoeld om de lichamelijke functies (zoals bewegen, lopen, praten en zien) en de cognitieve functies (zoals concentreren, onthouden en plannen) te herstellen.

 

Het leven weer oppakken
Revalidatie draait om lichamelijk en cognitief herstel en inzicht in de gevolgen van het ongeluk voor het dagelijks leven. Daarna probeert de patiënt de draad op te pakken. Dat gaat vaak niet vanzelf en kost veel tijd en geduld. Vooral omdat de niet-lichamelijke gevolgen van een hersenkneuzing zoals gedragsverandering of cognitieve beperkingen niet direct duidelijk zijn. De stap van de beschermde omgeving van revalidatie naar het dagelijks leven is groot. Dit kan betekenen dat er opnieuw behoefte ontstaat aan diagnostiek, behandeling of begeleiding.

Cijfers over hersenkneuzing

In 2015 zijn 57.780 mensen behandeld voor de gevolgen van een hersenkneuzing.

Aanmelden nieuwsbrief

Schrijf u in voor onze digitale nieuwsbrief en blijf op de hoogte van ons laatste nieuws.

Aanmelden Stel uw vraag online
Dit is contactinfo