Delen
 

Hydrocefalie

De hersenen nemen het grootste gedeelte van de schedelinhoud in beslag. Om deze relatief zachte hersenen te beschermen tegen de harde schedel, drijven ze in liquor, ook hersenvocht genoemd. Verder is liquor binnen in de hersenen belangrijk voor de afvoer van stoffen. Bij hydrocefalie kan het hersenvocht (liquor) niet worden afgevoerd, of niet door de bloedbaan worden opgenomen. Hierdoor worden de hersenkamers vergroot en wordt het zogeheten 'waterhoofd' gevormd.

Oorzaak

Hydrocefalie kent verschillende oorzaken. De aandoening kan zowel aangeboren als later in het leven verworven zijn. Zo kan het onder meer ontstaan door een tumor in het hoofd; hersenvliesontsteking; een subarachnoïdale bloeding (SAB, bloeding tussen de hersenvliezen) of door bloedingen in de hersenkamer. Ook kan het veroorzaakt worden door aangeboren misvormingen zoals bij Chiari malformatie of het Dandy Walker-syndroom. In zeldzame gevallen wordt hydrocefalie veroorzaakt door een te grote productie van hersenvocht.
De pijltjes geven de afvoer van hersenvocht aan. Bij hydrocefalie wordt druk opgebouwd in de hersenkamers, waardoor deze vergroot worden en een waterhoofd ontstaat.

Symptomen

Bij zuigelingen kunnen er in het geval van hydrocefalie meerdere symptomen optreden; een te snelle groei van het hoofd, een gespannen fontanel, uitgezette aderen, prikkelbaarheid, uitpuilende ogen en soms ontstaat vooral aan de beentjes spasticiteit.
Bij oudere kinderen en volwassenen zet het hoofd niet meer uit omdat de schedel bij hen gesloten is. Zij hebben klachten als hoofdpijn, misselijkheid, braken, wazig of dubbel zien, lusteloosheid en sufheid.

Behandeling

Hydrocefalie kan alleen chirurgisch behandeld worden. Er wordt een drain geplaatst, waardoor het hersenvocht permanent wordt afgevoerd. Een dergelijke behandelmethode bestaat uit het aanleggen van een interne of externe drain, ook wel shunt genoemd. Een drain is een kunststof buisje dat in het lichaam wordt gebracht. Een externe drain legt een rechtstreekse verbinding tussen de liquor en een reservoir buiten het lichaam, waardoor het hersenvocht (tijdelijk) kan worden afgevoerd. Met een interne drain wordt een buisje geheel binnen het lichaam geplaatst, waarbij de hersenkamer verbonden wordt met de buikholte (afbeelding links) of het hart (afbeelding rechts). De interne drain heeft een ventiel, een reservoir en een afvoerend slangetje zodat de liquor wegvloeit in de buikholte of het hart. Een drain naar het hart loopt via een ader in de hals.
Het plaatsen van een drain is een betrekkelijk kleine ingreep. Wel kunnen er in het verloop van de tijd problemen met de drain ontstaan. De meest voorkomende complicatie is verstopping van het systeem. Ook kan door hevelwerking teveel liquor worden afgevoerd, wat soms klachten geeft. Vanwege deze, en meer, complicaties is regelmatige controle van de patiënt met een drain noodzakelijk.

Verder is er een techniek waarbij een opening wordt gemaakt in de bodem van de derde hersenkamer. Hierdoor ontstaat een verbinding tussen deze hersenkamer en de ruimte om de hersenen, waarnaar de liquor afvloeit. Deze techniek kan alleen bij specifieke gevallen van hydrocefalie worden uitgevoerd. Zo wordt hij niet als behandeling van Normale druk hydrocefalie toegepast.

Aanmelden nieuwsbrief

Schrijf u in voor onze digitale nieuwsbrief en blijf op de hoogte van ons laatste nieuws.

Aanmelden Stel uw vraag online
Dit is contactinfo